Flexibele financiering redt levens en zorgt voor toekomst zonder honger

Axel Brumberg - WFP
23 juli 2018
Dankzij de flexibele financiering van België kan het VN-Wereldvoedselprogramma (WFP) snel reageren op crises, levens redden en veerkracht opbouwen. Essentieel in een wereld die meer dan ooit geconfronteerd wordt met humanitaire noden.

Vorig jaar is wereldwijd het aantal mensen dat honger lijdt voor het eerst in tien jaar gestegen. Er is meer geld dan ooit nodig om hen te helpen. Met meerdere verstrekkende voedselcrises over de hele wereld en een tekort aan middelen zijn grotere efficiëntie en flexibele financiering onontbeerlijk om de meest kwetsbare gemeenschappen te bereiken die dreigen uit de boot te vallen.

Op de World Humanitarian Summit in 2016 werd de 'Grand Bargain' gesloten. Onder dit akkoord stemden donoren ermee in niet alleen meer te geven, maar ook efficiënter te geven door zich flexibeler op te stellen. Verschillende regeringen hebben zich ertoe verbonden om het aandeel aan voorbestemde middelen geleidelijk te verminderen. Doel: tegen 2020 dertig procent humanitaire financiering met minder beperkingen qua vooraf vastgelegde bestemmingen.

België, een van de ondertekenaars van de Grand Bargain, toonde zich bereid om de overeenkomst na te leven. Het trok dit jaar 14,4 miljoen euro uit voor het Wereldvoedselprogramma van de VN (WFP). Deze bijdrage, verspreid over vier jaar, bestaat volledig uit flexibele meerjarige fondsen. Het WFP kan het geld dus besteden volgens zijn eigen prioriteiten en heeft gemakkelijk toegang tot de fondsen in geval van onvoorziene noodsituaties of wanneer bepaalde operaties te kampen hebben met financieringstekorten.

België trok dit jaar 14,4 miljoen euro uit voor het Wereldvoedselprogramma van de VN (WFP). Deze bijdrage, verspreid over vier jaar, bestaat volledig uit flexibele meerjarige fondsen.

Dat was het geval in Irak in 2017. In januari vorig jaar verstrekte het WFP voedselhulp aan zo’n 400.000 mensen die ontheemd waren geraakt door de gevechten in Mosul. Door een gebrek aan financiële middelen zag het WFP zich echter genoodzaakt het voedsel te rantsoeneren. Het conflict bleef aanhouden, waardoor steeds meer mensen hun huizen moesten ontvluchten en geen middelen hadden om hun gezin te voeden. Dankzij de flexibele steun van donoren kon het WFP zijn voedselvoorraden echter snel aanvullen en de broodnodige hulp bieden aan duizenden Irakezen op de vlucht voor geweld en terreur.

Naast zijn meest recente volledig flexibele financieringsbijdrage heeft België ook consequent steun verleend aan de Immediate Response Account (IRA), waarvan het de op één na grootste donor is. Dankzij dit levensreddend financieringsmechanisme kan het WFP adequaat reageren op noodsituaties waarvoor geen middelen beschikbaar of gepland zijn. De IRA-financiering heeft geen vooraf vastgelegde bestemming. Daardoor kan het WFP levensbedreigende situaties aanpakken ongeacht wanneer deze zich voordoen.

Dankzij de flexibele steun van donoren kon het WFP zijn voedselvoorraden echter snel aanvullen en de broodnodige hulp bieden aan duizenden Irakezen op de vlucht voor geweld en terreur.

De operaties van het WFP in de Congolese provincie Kasaï zijn slechts één voorbeeld van de vele operaties die financiering van de IRA hebben ontvangen. Halverwege 2016 namen de interetnische spanningen en het geweld in Kasaï toe, met massale ontheemding tot gevolg. In september 2017 hadden alleen al in de Kasaï-regio 3,2 miljoen mensen te lijden onder ernstige voedselonzekerheid. Bijna 400.000 kinderen liepen daarbij het risico om te overlijden als gevolg van ernstige acute ondervoeding.

Sinds het uitbreken van de Kasaï-crisis vormden financieringstekorten een belangrijke belemmering voor de respons van het WFP. Toen voor de noodtoestand niveau 3 werd afgekondigd - het hoogste classificatieniveau van de Verenigde Naties dat is voorbehouden voor de ernstigste en meest complexe crises - wees het WFP middelen van de IRA toe om de financieringstekorten snel aan te vullen. Hierdoor kon het WFP zijn humanitaire bijstand tussen september en december 2017 vertienvoudigen. Dankzij royale IRA-bijdragen van donoren zoals België kon het WFP voedselhulp verlenen aan de bevolking van Kasaï tijdens een periode van grote nood.

De voorbeelden van Congo en Irak illustreren hoe cruciaal flexibele financiering is voor WFP-operaties en de levens van de meest kwetsbaren in door conflicten geteisterde gebieden. Toch zijn er slechts weinig regeringen die dit soort financiering verstrekken.

Een persoon evalueert de toestand van ondervoeding van een kindje op de arm van zijn moeder door de dikte van zijn bovenarm te meten.
© WFP/Jaques David

De voorbeelden van Congo en Irak illustreren hoe cruciaal flexibele financiering is voor WFP-operaties en de levens van de meest kwetsbaren in door conflicten geteisterde gebieden. Toch zijn er slechts weinig regeringen die dit soort financiering verstrekken. De meeste donoren specificeren nog steeds hoe en waar het geld kan worden besteed. Daarom is de omvang van flexibele financiering de afgelopen jaren niet toegenomen. In 2017 bedroeg het aandeel van de volledig flexibele bijdragen in het totale WFP-budget vijf procent, een dieptepunt in de laatste twintig jaar.

Flexibele financiering stelt het WFP in staat om snel en doeltreffend op te treden bij crises waarvoor te weinig financiële middelen beschikbaar zijn, met inbegrip van nieuwe en langdurige noodsituaties en ontwikkelingsuitdagingen. Flexibele bijdragen zijn van het allergrootste belang om synergieën tussen humanitaire hulp en de opbouw van weerbaarheid tot stand te brengen en op die manier de samenhang tussen humanitaire hulp en ontwikkeling te bevorderen. Donoren zoals de Belgische overheid, die hun meerjarige flexibele financieringsverplichtingen opvoeren, dragen bij om tot een wereld zonder honger te komen. Ze laten immers toe om kortetermijn- en langetermijnoplossingen strategisch te plannen en uit te voeren.

Humanitaire hulp DR Congo Irak World Food Programme
Terug Mens
Imprimer
Over hetzelfde thema - Artikel 23 /55 Bestrijding van de legerrups in Afrika