Met gelijke kansen krijgt honger geen kans

Chris Simoens
03 mei 2018
De positie van de vrouw versterken is de goedkoopste en meest doeltreffende strategie om honger en ondervoeding te bestrijden. Dat stelt Olivier De Schutter - VN-rapporteur voor recht op voedsel - in zijn rapport ‘Gender equality and food security: women’s empowerment as a tool against hunger’.

 

In ontwikkelingslanden wordt 60 à 80% van het voedsel door vrouwen geproduceerd. De situatie verscherpt nog doordat meer mannen naar de stad trekken op zoek naar een job. Daarom is het zo cruciaal dat vrouwen daadwerkelijk gelijke kansen krijgen als mannen, zegt De Schutter. Met dezelfde toegang tot productiemiddelen (zaad, meststoffen, krediet, voorlichting, land, …) als mannen zouden vrouwen 20 à 30% meer kunnen oogsten. Resultaat: de landbouwproductie in ontwikkelingslanden stijgt met 2,5 à 4% en het aantal mensen met honger in de wereld daalt met 12 à 17%!

 

Vicieuze cirkel

Vrouwen zitten echter gevangen in een vicieuze cirkel van discriminatie. Doordat ze minder onderwijs volgen, staan ze zwakker in het huishouden. Daar moeten ze, naast het werk op het veld, nog een resem andere (onbetaalde en ondergewaardeerde) taken op zich nemen zoals voor kinderen, ouderen en zieken zorgen, water en hout halen en eten maken. Aan buitenshuis opleidingen volgen of werk zoeken komen ze dus nauwelijks toe. Vaak moeten ze zelfs trouwen als tiener en krijgen ze vroeg kinderen.

 

Vrouwen aan de ploeg

 

Amaretch (29) is een alleenstaande Ethiopische moeder van twee kinderen, die bij haar ouders inwoont. Om haar land van 0,75 hectare te bewerken staat ze er alleen voor. In haar regio Tigray kunnen vrouwen wel land bezitten, maar ze mogen het niet ploegen. Dat moeten ze aan een man vragen die dan de helft van de oogst krijgt. Niet bevorderlijk voor de voedselzekerheid in een regio waar 30 à 40% van de gezinnen een vrouw aan het hoofd hebben. Tigray heeft immers veel mannen verloren onder het Derg-regime en tijdens de oorlog met Eritrea.

Gelukkig kon Amaretch rekenen op het programma van Caritas en ADCS (zie Dimensie 3, 4/2013). Na vele lange gesprekken met haar ouders, de ouderen in het dorp en vooral met de kerkleiders, brokkelde het taboe geleidelijk af.  ‘Ik herinner me nog als gisteren hoe ik drie jaar geleden voor het eerst doodsbenauwd met de os op het veld stond,’ zegt ze lachend. ‘Maar vandaag is ploegen voor mij routine! En mijn ouders die aanvankelijk zo tegenspartelden,  vinden het nu reuzefijn dat ik zelf ploeg.’ Ze zien dan ook het resultaat en varen er wel bij. Bij het begin van het programma kreeg Amaretch een os te leen ter waarde van 3000 birr (116 euro). Nadat hij was vetgemest, kon ze hem verkopen voor 6000 birr. Daar kocht ze een nieuwe os mee, samen met een schaap, kippen en knaagdieren. Vandaag spaart ze 50 birr per maand en belegt ze zelfs een beetje in goud.

Femme posant avec son boeuf
© DGD/C Simoens

Alle sectoren

Deze cirkel doorbreken is moeilijk, maar noodzakelijk, vindt De Schutter. Dan kan de voedselzekerheid drastisch verbeteren, met nauwelijks kosten. Maar geïsoleerde maatregelen hebben hier weinig zin. Het rapport roept alle landen dan ook op om een strategie uit te denken die aanzet tot gendergelijkheid in alle sectoren. Zo moeten vrouwen niet alleen volwaardig toegang krijgen tot onderwijs, grond en geld, maar dient er ook geïnvesteerd te worden in kinderopvang en water- en energievoorzieningen. Daadwerkelijke verandering vereist ook dat de echtgenoten inzien dat meer rechten voor vrouwen de hele familie ten goede komt. Ook moeten vrouwen veel meer aanwezig zijn in de beslissingsorganen, van het dorp tot en met het nationale parlement. Een uitdaging!

femmes diminuer la faim malnutrition égalité
Terug Samenwerking
Imprimer
Over hetzelfde thema - Artikel 14 /39 26 miljoen euro voor Syrische regio